Fatih Kalender Hoca Efendi ile İlm-i Hâl 275. Bölüm - 14 Şubat 2026

16 Şubat 2026

İlmihal Programı - Sorular ve Cevaplar

CEVAP:

Farz ve vaciplerde hiçbir fark yoktur. Erkek ne yapmakla yükümlüyse kadın da aynısıyla yükümlüdür.
Sünnet ve müstahaplarda 10 fark vardır:

#	Konu	Erkek	Kadın
1	İftitah tekbiri	Eller kulak hizasına kaldırılır	Eller göğüs hizasına kaldırılır
2	Kıyamda el bağlama	Sağ el sol bileği kavrar, göbek altına koyar	Sağ el sol el üzerine, göğüs altına koyar
3	Rükû	Diz kapaklarını kavrar	Elleri dizlere koymaz (yukarıda tutar)
4	Secde (vücut)	Karnını uyluklarından ayırır	Uyluklarını karnına bitiştirir
5	Secde (kollar)	Koltuk altları görünecek şekilde açar	Kollarını kapatır, dirsekler yere değebilir
6	Teşehhütte oturuş	Sol ayağı yayar üzerine oturur, sağ ayağı diker	Sağ ayağı sol ayağının üzerine alır, teverrük (meyilli) oturur
7	Cemaat	Kendi aralarında cemaat sünnet	Kendi aralarında cemaat mekruh
8	İmamlık yeri	Önde durur	İmam olursa (mekruh) safın ortasında durur
9	İmamlık sıhhati	Erkeklere ve kadınlara imamlık yapabilir	Erkeklere imamlık yapması sahih değildir
10	Eller (teşehhütte)	Parmak uçları diz kapaklarının ucuna gelir	Diz kapaklarını kavrayacak şekilde tutar

- Bu 10 yer dışında kadın ve erkek namazı aynıdır.

CEVAP:

Caizdir. Bu işlem fıkıhta selem akdine benzer: para peşin, mal (ekmek) vadeli.
Satıcıya ekmek borçlanırsınız, para borcu değildir.
Ekmek fiyatı artsa da zarar etmezsiniz, düşse de kâr edersiniz. Bu normal ticari risktir.
Dikkat edilecek husus: Son teslim tarihi belirlenmelidir. Süresiz borç uzamaması için nihai bir gün tayin edilmeli.
Fırın kapanırsa: Fırıncının size ekmek borcu vardır. Veremezse ödediğiniz parayı iade eder. Başka bir mal veya fazla para talep edemezsiniz.

CEVAP:

Devlet teşviki kamu malıdır, şahsi hediye değildir.
Teşvikin amacı tarım/hayvancılığı desteklemektir. Bu amaç dışında kullanmak aldatmaca olur.
Müfettişleri kandırarak, yalan beyanda bulunarak alınan teşvikle ev/araba almak haramdır.
Kamu hakkı ihlal edilmiş olur. Kamu malı, "tüyü bitmemiş yetimlerin hakkı" kapsamındadır ve helalleşilecek muhatap belli değildir. Vebali çok büyüktür.

CEVAP:

Kamu/vakıf/dernek çalışanının patronu tüm halktır (yetimler, kimsesizler, tanımadığı insanlar).
Özel sektörde patron belli bir kişidir, helalleşmek mümkündür. Kamuda ise muhatap belli değildir.
"Halka hizmet" niyetiyle çalışılırsa bu niyet ibadete dönüşür ve sevap kazanılır.
Kaytarmak, mesaiyi tam vermemek, hakkı gasp etmek büyük vebaldir; çünkü kimden helallik alınacağı belli değildir.

CEVAP:

Babanın malı: Tüm çocuklar (öz ve üvey) eşit hisse alır.
Annenin malı: Üvey kardeş (baba bir, anne ayrı) anne malından pay alamaz. Sadece öz kardeşler alır.
Malı değersiz göstermeye çalışmak haksızlıktır, caiz değildir.
Eğer mirasçılar kendi rızalarıyla size kanuni hakkınızı verirlerse (erkeğe 2, kadına 1 hisse değil, eşit paylaşım yaparlarsa) bu caizdir ve günah değildir. Bu güzel bir davranıştır.
Anlaşmazlık halinde fetva hattına başvurulması tavsiye edilir.

CEVAP:

CEVAP:

Bir yer vakfedilmişse (cami olarak ayrılmış ve tescil edilmişse) ilelebet camidir. Mirasçılar geri alamaz.
Vakıf yoksa, sadece izinle cami yapılmışsa durum farklıdır.
Ölen kişi vakfettiğini söyleyip mülkünden çıkarmışsa, mirasçıların resmiyeti kullanarak geri alması caiz değildir.
Ancak kişinin akli dengesi yerinde değilse veya ölüm hastalığında (maraz-ı mevt) iken yapmışsa durum değişir.
İhtilaflı durumlarda her iki taraf dinlenmeden hüküm verilmez. Fetva hattına başvurmaları tavsiye edilir.

CEVAP:

Sıla-i rahim (akrabalık bağını kesmemek) Müslüman olmayan akraba için de geçerlidir.
Kazanma ihtimali varsa: İlişki kesilmez, emr-i bi'l-maruf yapılır, yanlıştan dönmeleri için tebliğe devam edilir.
Zarar gelme ihtimali varsa: Onların çocuklarınıza tesir etme, onları da saptırma tehlikesi varsa, çocuklarınızı korumak için mesafe koyabilirsiniz. Çocukları kaybetme lüksünüz yoktur.
Öncelik onları kazanmak, ama çocukları kaybetme riski varsa çocuklar korunur.

CEVAP:

Her Yahudi siyonist değildir. Ehli kitaptan sıradan bir Yahudi ile çalışmak caizdir.
Eğer siyonist (Müslümanlara düşman, katliam yapan zihniyette) ise çalışmak caiz değildir. Ekonomik destek vermek haramdır.
Siyonistler takiye yapabilir, kimliklerini gizleyebilirler.
İş bulma imkanınız varsa, daha temiz ve Müslümanların olduğu bir yerde çalışmanız tavsiye edilir.

CEVAP:

Faizli bankalar Allah'a savaş açmış kurumlardır.
Onlara hizmet etmek (tabela asmak, dekorasyon yapmak, boyamak, çay götürmek, yemek götürmek) caiz değildir.
Aynı karede bulunmak, onlara destek olmak anlamına gelir.
Müslümanın bu işlerde bulunmaması gerekir. Maddi kazanç mazeret değildir.
Konu daha önce delilleriyle detaylıca anlatılmıştır.

CEVAP:

Mazlumun duası (kâfir dahi olsa) makbuldür.
Özellikle beddua ve zulümden kurtuluş duası kabul olunur.
Mazlum Müslümanlar için dua etmek silahtır, ihmal edilmemelidir.
Dua ibadettir, ibadetin özüdür. Şartlarına uygun ve samimi yapılırsa kabul olunur.
Dünyanın dört bir yanındaki mazlum coğrafyalar için dua etmeli, hiçbir şey yapamıyorsak en azından dualarımızı eksik etmemeliyiz.

- Web: ilmealilalegultv.com.tr

- WhatsApp: 0530 357 61 62

Fatih Kalender Hoca Efendi ile İlm-i Hâl